Νέο «στοπ» στις ΑΠΕ: Πού μπαίνουν κόκκινες γραμμές για φωτοβολταϊκά και αιολικά – Τι αλλάζει σε νησιά, Natura και αγροτική γη

• Νέοι αυστηροί κανόνες μπαίνουν στο παιχνίδι των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, με το νέο Χωροταξικό να βάζει σαφή όρια στο πού μπορούν να εγκαθίστανται φωτοβολταϊκά και αιολικά. Προστατευόμενες περιοχές, δάση, υγρότοποι, ακτές και ευαίσθητες ζώνες μπαίνουν στο «κάδρο» των αποκλεισμών, ενώ για τα φωτοβολταϊκά θεσπίζεται ανώτατο όριο κάλυψης στο 1,5% της έκτασης κάθε Περιφερειακής Ενότητας.

Το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις ΑΠΕ, που δημοσιεύθηκε στις 19 Αυγούστου 2026, έρχεται να αντικαταστήσει το πλαίσιο του 2008 και να θέσει νέους κανόνες για την επόμενη φάση της ενεργειακής μετάβασης.

Στόχος είναι να συνεχιστεί η ανάπτυξη της πράσινης ενέργειας, αλλά με περισσότερο οργανωμένο σχεδιασμό, αυστηρότερους περιορισμούς και μεγαλύτερη προστασία του περιβάλλοντος και του τοπίου.

Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου τονίζει ότι «στόχος μας είναι να παράγουμε περισσότερη ελληνική ενέργεια από τον ήλιο και τον άνεμο, ενισχύοντας την ενεργειακή μας αυτονομία και εξασφαλίζοντας πιο προσιτές τιμές για νοικοκυριά και επιχειρήσεις».

Το νέο όριο για τα φωτοβολταϊκά
Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές αφορά τα φωτοβολταϊκά πάρκα. Το νέο πλαίσιο προβλέπει συγκεκριμένες περιοχές όπου δεν θα μπορούν να εγκαθίστανται νέοι σταθμοί, μεταξύ άλλων σε Natura 2000, δάση και δασικές εκτάσεις, υγροτόπους, εθνικούς δρυμούς, αισθητικά δάση, προστατευόμενα τοπία και περιοχές πολιτιστικής κληρονομιάς.

Παράλληλα, μπαίνει για πρώτη φορά σαφές όριο στη συνολική έκταση που μπορούν να καταλαμβάνουν νέες εγκαταστάσεις: έως 1,5% της έκτασης κάθε Περιφερειακής Ενότητας.

Η ρύθμιση αυτή επιχειρεί να περιορίσει τη μεγάλη συγκέντρωση φωτοβολταϊκών σε συγκεκριμένες περιοχές και να μειώσει τις πιέσεις που έχουν δημιουργηθεί σε αγροτικές εκτάσεις και τοπία.

Αυστηρότεροι κανόνες και για τα αιολικά
Ανάλογες «κόκκινες γραμμές» θεσπίζονται και για τα αιολικά πάρκα. Περιορισμοί αφορούν, μεταξύ άλλων, την Αττική και τη Μητροπολιτική Περιοχή Θεσσαλονίκης, περιοχές με υψόμετρο άνω των 1.200 μέτρων, υγροτόπους, Τοπία Ιδιαίτερου Φυσικού Κάλλους και συγκεκριμένες ζώνες προστασίας.

Ειδικά στις προστατευόμενες περιοχές Natura που αφορούν την ορνιθοπανίδα, η εγκατάσταση αιολικών θα επιτρέπεται μόνο υπό αυστηρές προϋποθέσεις.

Στα νησιά προβλέπεται επιπλέον αξιολόγηση του τοπίου κατά την περιβαλλοντική αδειοδότηση, ενώ το ανώτατο ποσοστό κάλυψης από αιολικούς σταθμούς παραμένει στο 4% ανά Δημοτική Ενότητα.

Στο επίκεντρο και η αποθήκευση ενέργειας
Το νέο πλαίσιο δεν αφορά μόνο τα φωτοβολταϊκά και τα αιολικά. Περιλαμβάνει τεχνολογίες όπως βιοαέριο, βιομεθάνιο, βιομάζα, γεωθερμία και μικρά υδροηλεκτρικά, ενώ ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην αποθήκευση ενέργειας.

Η αποθήκευση θεωρείται κρίσιμη για να αξιοποιείται μεγαλύτερο μέρος της πράσινης παραγωγής, να περιορίζονται οι απώλειες πλεονάζουσας ενέργειας και να εξομαλύνονται οι τιμές ηλεκτρικής ενέργειας.

Το νέο Χωροταξικό επιχειρεί έτσι να αλλάξει το μοντέλο ανάπτυξης των ΑΠΕ: λιγότερη άναρχη συγκέντρωση, περισσότερος σχεδιασμός και σαφέστεροι κανόνες για επενδυτές και τοπικές κοινωνίες.