Κοντά σε συμφωνία Ιράν και Ομάν για τα Στενά του Ορμούζ

• Στο τελικό στάδιο βρίσκεται η κοινή ανακοίνωση Ιράν και Ομάν σχετικά με τις γεωγραφικές συντεταγμένες της θαλάσσιας διαδρομής στο Στενό του Ορμούζ, όπως δήλωσε την Τετάρτη ο εκπρόσωπος του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγκαΐ.

Όπως σημείωσε, οι δύο πλευρές έχουν ήδη καταλήξει σε συμφωνία, υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα υπάρξουν παρεμβάσεις από τρίτες χώρες.

Παράγοντες αβεβαιότητας και ο ρόλος των ΗΠΑ
Ο κ. Μπαγκαΐ διευκρίνισε ότι οι συνομιλίες μεταξύ των δύο κρατών διαρκούν εδώ και δύο μήνες και το τελικό κείμενο της ανακοίνωσης, που περιλαμβάνει όλα τα συμφωνηθέντα σημεία, ολοκληρώνεται. Ωστόσο, τόνισε ότι η διμερής αυτή συμφωνία δεν αρκεί από μόνη της για να εγγυηθεί την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στο στρατηγικής σημασίας Στενό.

Η θέση της Τεχεράνης: Ο ιρανός εκπρόσωπος απέδωσε τη διατηρούμενη ανασφάλεια στη θαλάσσια περιοχή στις ενέργειες των Ηνωμένων Πολιτειών. Έκανε ειδική αναφορά στον ναυτικό αποκλεισμό, καθώς και σε άλλες επιθετικές και απειλητικές ενέργειες που στρέφονται κατά του Ιράν και των συμφερόντων του.

Διαψεύσεις για διπλωματικές επαφές: Παράλληλα, ο Μπαγκαΐ ξεκαθάρισε ότι δεν προβλέπεται καμία επίσκεψη του Ιρανού Υπουργού Εξωτερικών ή του Προέδρου του Κοινοβουλίου στο Πακιστάν ή το Κατάρ.

Τι προβλέπει το σχέδιο συμφωνίας και τα σημεία τριβής
Πληροφορίες του πρακτορείου Reuters, επικαλούμενες ανώτερη ιρανική πηγή και δύο περιφερειακούς αξιωματούχους, αναφέρουν ότι το υπό διαμόρφωση σχέδιο προβλέπει την εκχώρηση στην Τεχεράνη κάποιου βαθμού ελέγχου επί των πλοίων που εισέρχονται στον Περσικό Κόλπο μέσω του Ορμούζ.

Παρ’ όλα αυτά, οι ίδιες πηγές επισημαίνουν ότι υπάρχουν ακόμη σημαντικές εκκρεμότητες. Με τον τρόπο αυτό διαψεύδουν τις εκτιμήσεις του Ντόναλντ Τραμπ περί αμεσότατης συμφωνίας για την επαναλειτουργία του Στενού.

Ορισμός του «ελέγχου»: Περιφερειακές πηγές σημειώνουν ότι παραμένει ανοιχτό το πώς ακριβώς θα οριστεί η έννοια του ελέγχου.

Οι απαιτήσεις των χωρών του Κόλπου: Τα κράτη της περιοχής επιμένουν οι έλεγχοι στα πλοία να πραγματοποιούνται υπό την εποπτεία περιφερειακών κρατών, ενώ υποστηρίζουν ότι η καταβολή τυχόν τελών πρέπει να έχει εθελοντικό χαρακτήρα.

Σύμφωνα με την ανώτερη ιρανική πηγή, ενώ υπάρχει πλαίσιο για τα εισερχόμενα πλοία, βασικό σημείο διαφωνίας παραμένει ο βαθμός δικαιοδοσίας και ο ρόλος που επιθυμεί να έχει η Τεχεράνη στα πλοία που κινούνται προς την αντίθετη κατεύθυνση, δηλαδή αυτά που εξέρχονται από τον Περσικό Κόλπο.