«Ήρεμα νερά» μόνο στα κυβερνητικά λόγια; – Ο επικεφαλής της τουρκικής ΜΙΤ, Ιμπραήμ Καλίν, φέρεται να έφερε στην Αθήνα σκληρό μήνυμα για τα ελληνικά νησιά

• Νέα ερωτήματα για την κυβερνητική διαχείριση των ελληνοτουρκικών σχέσεων προκαλεί δημοσίευμα της τουρκικής Yeni Safak, σύμφωνα με το οποίο ο επικεφαλής της ΜΙΤ, Ιμπραήμ Καλίν, φέρεται να μετέφερε στην Αθήνα αυστηρές προειδοποιήσεις για το Αιγαίο και τη στρατιωτική παρουσία στα ελληνικά νησιά.

Το δημοσίευμα, που παρουσιάστηκε στην Τουρκία στις 5 Σεπτεμβρίου, υποστηρίζει ότι το μήνυμα της Άγκυρας ήταν πως η Τουρκία δεν πρόκειται να αποδεχθεί «τετελεσμένα» στο Αιγαίο και ότι θα αντιδράσει σε οποιαδήποτε εξέλιξη θεωρεί πως μεταβάλλει το υφιστάμενο καθεστώς.

Με άλλα λόγια, την ώρα που η ελληνική κυβέρνηση επενδύει επικοινωνιακά στη λογική του διαλόγου και της «ήρεμης δύναμης», από την τουρκική πλευρά εμφανίζεται ένα εντελώς διαφορετικό μήνυμα: συνεργασία όπου συμφέρει, αλλά ταυτόχρονα σαφείς κόκκινες γραμμές και προειδοποιήσεις για το Αιγαίο.

Η Yeni Safak αποδίδει στον Καλίν τη θέση ότι η Άγκυρα επιθυμεί να διατηρήσει εποικοδομητικές σχέσεις με την Αθήνα, αλλά δεν πρόκειται να κάνει πίσω σε ζητήματα που θεωρεί ότι αφορούν τα τουρκικά συμφέροντα. Παράλληλα, φέρεται να υποστηρίζει ότι η στρατιωτικοποίηση των ελληνικών νησιών συνιστά μονομερή ενέργεια που η Τουρκία δεν θα αποδεχθεί.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και η αναφορά που αποδίδεται στον Καλίν σχετικά με την ενίσχυση των σχέσεων Ελλάδας και Ισραήλ. Σύμφωνα με το τουρκικό δημοσίευμα, η Άγκυρα θεωρεί λανθασμένη την προσπάθεια δημιουργίας νέας αρχιτεκτονικής ασφάλειας στην περιοχή μέσω του Ισραήλ.

Και εδώ βρίσκεται ίσως το πιο ενδιαφέρον σημείο της υπόθεσης. Ενώ η Αθήνα παρουσιάζει τις αμυντικές συνεργασίες και τις νέες στρατιωτικές συμφωνίες ως στοιχεία ενίσχυσης της αποτρεπτικής ισχύος της χώρας, η Τουρκία εμφανίζεται να διαβάζει τις ίδιες κινήσεις ως αλλαγή ισορροπιών στην περιοχή.

Η κυβέρνηση, επομένως, καλείται να απαντήσει σε ένα μάλλον άβολο ερώτημα: τι ακριβώς συζητήθηκε πίσω από τις κλειστές πόρτες κατά την επίσκεψη Καλίν στην Αθήνα και ποια ήταν τα πραγματικά μηνύματα που μεταφέρθηκαν;

Γιατί μπορεί η Αθήνα να επιμένει στη δημόσια εικόνα της «θετικής ατζέντας», όμως η τουρκική πλευρά φαίνεται να επιλέγει διαφορετική γλώσσα. Και όσο δεν υπάρχει επίσημη διάψευση για όσα αποδίδονται στον Καλίν, τόσο περισσότερο χώρο αφήνεται για ερωτήματα σχετικά με το τι πραγματικά συμβαίνει στο παρασκήνιο.

Ακόμη πιο ενδιαφέρον είναι ότι, σύμφωνα με το ίδιο δημοσίευμα, λίγες ημέρες αργότερα ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν έστειλε μήνυμα αντίστοιχου ύφους. Αν πράγματι πρόκειται για συντονισμένη τουρκική γραμμή, τότε η εικόνα που δημιουργείται δεν παραπέμπει ακριβώς σε μια περίοδο ελληνοτουρκικής «αποκλιμάκωσης» όπως αυτή συχνά παρουσιάζεται.

Και κάπου εδώ αρχίζουν τα δύσκολα για το κυβερνητικό αφήγημα. Διότι άλλο είναι να παρουσιάζεις τον διάλογο ως επιτυχία και άλλο να εμφανίζεται η απέναντι πλευρά να επαναφέρει συνεχώς τις ίδιες απαιτήσεις και προειδοποιήσεις.

Η Αθήνα μπορεί να μιλά για σταθερότητα, διάλογο και συνεργασία. Η Άγκυρα, πάντως, σύμφωνα με το συγκεκριμένο δημοσίευμα, φροντίζει να θυμίζει ότι έχει τη δική της ατζέντα για το Αιγαίο.

Και το ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο τι λέει η Τουρκία. Είναι τι ακριβώς απαντά η ελληνική κυβέρνηση — και κυρίως τι συμφωνείται όταν οι κάμερες κλείνουν.