- Πολλοί άνθρωποι δεν επιτρέπουν στον εαυτό τους να ξεκουραστεί ή να ζητήσει βοήθεια μέχρι να εξαντληθούν πλήρως. Σαν να χρειάζεται πρώτα να καταρρεύσουν για να θεωρήσουν ότι έχουν το δικαίωμα να φροντίσουν τον εαυτό τους. Όμως ποιο είναι εκείνο το ψυχολογικό σημείο που οδηγεί κάποιον στην απόφαση να ξεκινήσει ψυχοθεραπεία;
Στην πράξη, οι περισσότεροι δεν αναζητούν υποστήριξη με τα πρώτα σημάδια δυσφορίας. Απευθύνονται σε έναν ειδικό όταν οι μέχρι τότε τρόποι διαχείρισης των δυσκολιών δεν επαρκούν πλέον. Πριν από αυτή την απόφαση έχει συνήθως προηγηθεί μια μεγάλη περίοδος εσωτερικής πίεσης και συνεχούς προσπάθειας.
Παρά την ψυχική επιβάρυνση, πολλοί εξακολουθούν να εργάζονται, να φροντίζουν την οικογένειά τους, να ανταποκρίνονται στις επαγγελματικές τους υποχρεώσεις και να δείχνουν προς τα έξω ότι όλα κυλούν φυσιολογικά. Πίσω όμως από αυτή την εικόνα λειτουργικότητας, συσσωρεύεται σταδιακά μια βαθιά εσωτερική εξάντληση.
Όταν η παραγωγικότητα γίνεται μέτρο της αξίας μας
Στη σύγχρονη κοινωνία η απόδοση και η παραγωγικότητα συχνά συνδέονται με την προσωπική αξία. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα πολλοί άνθρωποι να αγνοούν τα πρώτα προειδοποιητικά σημάδια της ψυχικής κόπωσης.
Η αϋπνία, το επίμονο άγχος, η συναισθηματική απομάκρυνση από τους άλλους, η δυσκολία να νιώσει κανείς χαρά ή η ανεξήγητη σωματική εξάντληση αντιμετωπίζονται συχνά ως κάτι προσωρινό ή ασήμαντο, μέχρι να γίνουν αδύνατο να αγνοηθούν.
Δεν είναι λίγοι όσοι φτάνουν στην ψυχοθεραπεία λέγοντας: «Δεν ξέρω τι μου συμβαίνει. Απλώς δεν μπορώ άλλο». Πίσω από αυτή τη φράση κρύβεται συνήθως μια μακρά περίοδος ψυχικής επιβάρυνσης.
Το σημείο καμπής δεν έρχεται πάντα με μια μεγάλη κρίση
Ο παιδίατρος και ψυχαναλυτής Donald Winnicott είχε περιγράψει την έννοια του «ψευδούς εαυτού», δηλαδή την κατάσταση κατά την οποία ένας άνθρωπος προσαρμόζεται τόσο πολύ στις απαιτήσεις του περιβάλλοντος, ώστε χάνει σταδιακά την επαφή με τις πραγματικές του ανάγκες.
Έτσι, μπορεί να δείχνει απόλυτα λειτουργικός, ενώ εσωτερικά να αισθάνεται αποσυνδεδεμένος, άδειος ή εξαντλημένος.
Το σημείο καμπής δεν προκύπτει απαραίτητα έπειτα από ένα σοβαρό γεγονός. Μπορεί να εμφανιστεί μέσα από μια φαινομενικά ασήμαντη στιγμή της καθημερινότητας: μια κρίση πανικού στη διαδρομή προς τη δουλειά, ένα ξέσπασμα σε ανύποπτο χρόνο ή η αίσθηση ότι ακόμη και οι πιο απλές υποχρεώσεις μοιάζουν δυσβάσταχτες.
Συχνά δεν είναι το ίδιο το γεγονός που οδηγεί κάποιον στη θεραπεία, αλλά η εξάντληση των εσωτερικών μηχανισμών που μέχρι τότε τον βοηθούσαν να διατηρεί την ισορροπία του.
Γιατί καθυστερούμε να ζητήσουμε βοήθεια;
Πολλοί άνθρωποι μεγαλώνουν με την πεποίθηση ότι πρέπει να τα καταφέρνουν μόνοι τους. Άλλοι θεωρούν ότι δεν έχουν «αρκετά σοβαρό» πρόβλημα για να απευθυνθούν σε ειδικό, ενώ αρκετοί δυσκολεύονται ακόμη και να αναγνωρίσουν τη δική τους ψυχική δυσφορία.
Η συνεχής αντοχή μπορεί, σε ορισμένες περιπτώσεις, να λειτουργεί ως ένας αμυντικός μηχανισμός. Έτσι, αρκετοί επιτρέπουν στον εαυτό τους να σταματήσει μόνο όταν έχουν φτάσει σε πλήρη εξάντληση, σαν να χρειάζονται μια εσωτερική κατάρρευση για να δικαιολογήσουν την ανάγκη τους για φροντίδα.
Η ψυχοθεραπεία ως επανασύνδεση με τον εαυτό
Σε εκείνο το σημείο, η ψυχοθεραπεία δεν αποτελεί ένδειξη αδυναμίας ούτε μια πολυτέλεια. Είναι μια διαδικασία που βοηθά τον άνθρωπο να επανασυνδεθεί με πλευρές του εαυτού του που για χρόνια έμεναν στο περιθώριο.
Δεν εξαφανίζει τις δυσκολίες της ζωής, όμως μπορεί να βοηθήσει κάποιον να κατανοήσει καλύτερα τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί, να αναγνωρίσει τι τον εξαντλεί και να μάθει να σέβεται περισσότερο τις ανάγκες και τα προσωπικά του όρια.
Η πιο γενναία απόφαση
Ίσως το πιο δύσκολο βήμα να μην είναι τελικά η έναρξη της θεραπείας, αλλά η στιγμή που ένας άνθρωπος παραδέχεται ότι δεν χρειάζεται να συνεχίζει μόνος του.
Σε μια εποχή που εξυμνεί τη διαρκή αντοχή και την αδιάκοπη παραγωγικότητα, το να ζητήσει κανείς βοήθεια αποτελεί μια ουσιαστική πράξη αυτοφροντίδας. Όχι επειδή δείχνει αδυναμία, αλλά επειδή απαιτεί θάρρος, αυτογνωσία και ειλικρίνεια απέναντι στον ίδιο του τον εαυτό
0 Σχόλια
Αφήστε ένα σχόλιο