- Δεν είναι δική μας υποχρέωση να θεραπεύσουμε τα τραύματα που κουβαλούν οι άλλοι από την παιδική τους ηλικία. Ωστόσο, αν προσπαθήσουμε να δούμε το «εσωτερικό παιδί» που κρύβεται πίσω από τη συμπεριφορά κάθε ανθρώπου, μπορούμε να γίνουμε λιγότερο αυστηροί στις κρίσεις μας, να δείξουμε μεγαλύτερη κατανόηση και να επικοινωνήσουμε πιο ουσιαστικά.
Ο τρόπος με τον οποίο σχετιζόμαστε με τους άλλους, ο βαθμός εξωστρέφειάς μας αλλά και οι αντιδράσεις μας όταν βρισκόμαστε υπό πίεση επηρεάζονται σε σημαντικό βαθμό από τις εμπειρίες που είχαμε μεγαλώνοντας. Οι πρώτες ηλικίες της ζωής θεωρούνται ιδιαίτερα καθοριστικές, καθώς τότε διαμορφώνονται βασικές πτυχές της προσωπικότητάς μας, ο τρόπος με τον οποίο διαχειριζόμαστε τα συναισθήματά μας και τα πρότυπα που υιοθετούμε στις σχέσεις μας.
Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι η παιδική μας ηλικία καθορίζει απόλυτα το ποιοι θα γίνουμε ως ενήλικες. Με την πάροδο των χρόνων αποκτούμε μεγαλύτερη αυτογνωσία, μπορούμε να αναγνωρίσουμε τις δυσκολίες που μας επηρέασαν και να δουλέψουμε πάνω σε αυτές. Οι εμπειρίες των πρώτων χρόνων, όμως, αφήνουν ένα αποτύπωμα που μπορεί να επηρεάσει τη συναισθηματική μας ισορροπία, τις αντιδράσεις και τα μοτίβα συμπεριφοράς μας.
Η ηθοποιός και ακτιβίστρια Jameela Jamil έχει επισημάνει τη σημασία του να προσπαθούμε να βλέπουμε το «εσωτερικό παιδί» του ανθρώπου που έχουμε απέναντί μας, ακόμη και όταν διαφωνούμε έντονα μαζί του. Η λογική πίσω από αυτή την προσέγγιση είναι ότι πολλές φορές ο θυμός και οι έντονες αντιδράσεις ενός ενήλικα μπορεί να συνδέονται με ανάγκες που δεν ικανοποιήθηκαν στα πρώτα χρόνια της ζωής του, όπως η ανάγκη για ασφάλεια, φροντίδα, αποδοχή ή το αίσθημα ότι κάποιος τον ακούει.
Τι μπορεί να μας προσφέρει η σύνδεση με το «εσωτερικό παιδί»;
Όταν προσπαθούμε να κατανοήσουμε τι μπορεί να κρύβεται πίσω από τη συμπεριφορά ενός ανθρώπου, δεν σημαίνει ότι δικαιολογούμε τις πράξεις του ούτε ότι αναλαμβάνουμε την ευθύνη για τη θεραπεία των τραυμάτων του. Η κατανόηση μπορεί, όμως, να μας βοηθήσει να περιορίσουμε τον δικό μας θυμό και να μην αντιδρούμε παρορμητικά.
Αντί να χαρακτηρίσουμε αμέσως κάποιον ως «δύσκολο» ή «κακό», μπορούμε να αναρωτηθούμε τι μπορεί να τον έχει οδηγήσει σε μια συγκεκριμένη συμπεριφορά. Έτσι, μια σύγκρουση μπορεί να αποτελέσει αφορμή για περισσότερη ψυχραιμία, φροντίδα και ουσιαστικότερη επικοινωνία.
Η προσέγγιση του «εσωτερικού παιδιού» χρησιμοποιείται και σε διάφορα θεραπευτικά πλαίσια, καθώς βοηθά το άτομο να έρθει σε επαφή με βαθύτερες ανάγκες, συναισθήματα και εμπειρίες που συνδέονται με την παιδική του ηλικία. Η διαδικασία αυτή μπορεί να συμβάλει στην κατανόηση των σημερινών αντιδράσεων και στην αντιμετώπιση δυσλειτουργικών τρόπων με τους οποίους προσπαθούμε να διαχειριστούμε δύσκολες καταστάσεις.
Όταν δεν αναγνωρίζουμε τον τρόπο με τον οποίο το παρελθόν επηρεάζει το παρόν μας, μπορεί να δυσκολευτούμε να καταλάβουμε τι ακριβώς ενεργοποιεί τις αντιδράσεις μας. Έτσι, σε περιόδους έντονου στρες μπορεί να συμπεριφερθούμε με τρόπους που θυμίζουν την παιδική μας ηλικία: να ξεσπάσουμε έντονα, να νιώσουμε ξαφνικά φόβο, ντροπή ή μοναξιά ή να παρουσιάσουμε απότομες αλλαγές στη διάθεσή μας.
Το «εσωτερικό παιδί» μπορεί, επομένως, να βρίσκεται πίσω από αρκετές από τις συναισθηματικές μας αντιδράσεις. Όταν μάθουμε να το ακούμε και να το φροντίζουμε, μπορεί να ανοίξει ο δρόμος για μεγαλύτερη αυτογνωσία και συναισθηματική ισορροπία.
Πώς μπορούμε να φροντίσουμε το εσωτερικό μας παιδί;
Η διαδικασία αυτή δεν είναι πάντα εύκολη, ιδιαίτερα όταν συνδέεται με έντονες ή τραυματικές εμπειρίες. Για τον λόγο αυτό, όταν έρχονται στην επιφάνεια βαθιά τραύματα, η υποστήριξη ενός ειδικού ψυχικής υγείας μπορεί να είναι σημαντική, ώστε η διαδικασία να γίνει με ασφάλεια και χωρίς τον κίνδυνο επανατραυματισμού.
Υπάρχουν διαφορετικές θεραπευτικές προσεγγίσεις που μπορούν να βοηθήσουν. Η θεραπεία Εσωτερικών Οικογενειακών Συστημάτων, για παράδειγμα, εξετάζει τα διαφορετικά «μέρη» της προσωπικότητάς μας και τον ρόλο που διαδραματίζουν στη σημερινή μας ζωή. Η ψυχοδυναμική θεραπεία, από την άλλη, εστιάζει στη σύνδεση ανάμεσα στις εμπειρίες του παρελθόντος και στις δυσκολίες του παρόντος.
Παράλληλα, μπορούμε να μάθουμε να προσφέρουμε οι ίδιοι στον εαυτό μας την αποδοχή, την αγάπη και τη φροντίδα που μπορεί να μην είχαμε λάβει όταν τις χρειαζόμασταν περισσότερο.
Μια πρακτική είναι να προσπαθήσουμε να «συνομιλήσουμε» νοητά με το παιδί που υπήρξαμε. Να αναρωτηθούμε πώς αισθάνεται, τι φοβάται και τι θα ήθελε να μας πει σήμερα. Μπορούμε επίσης να γράψουμε ένα γράμμα προς τον νεότερο εαυτό μας ή να του απευθύνουμε λόγια αποδοχής και ενθάρρυνσης, όπως ότι τον αγαπάμε, τον ακούμε, αναγνωρίζουμε την αξία του και είμαστε περήφανοι για εκείνον.
Μια ακόμη προσέγγιση είναι να θυμηθούμε τι ήταν αυτό που μας έκανε χαρούμενους όταν ήμασταν παιδιά και να προσπαθήσουμε να το εντάξουμε ξανά στη ζωή μας. Ένα παιχνίδι, μια δραστηριότητα, μια βόλτα ή οτιδήποτε άλλο μας δημιουργούσε αίσθημα χαράς και ελευθερίας μπορεί να λειτουργήσει ως τρόπος επανασύνδεσης με μια πιο αυθεντική πλευρά του εαυτού μας.
Η επανασύνδεση με την παιδική μας πλευρά δεν σημαίνει ότι αγνοούμε τον πόνο του παρελθόντος. Αντίθετα, σημαίνει ότι αναγνωρίζουμε τις ανάγκες που κάποτε έμειναν ανεκπλήρωτες και υπενθυμίζουμε στον εαυτό μας ότι σήμερα διαθέτουμε περισσότερες δυνατότητες και επιλογές. Ως ενήλικες μπορούμε να προστατεύσουμε τον εαυτό μας, να θέσουμε όρια και να προσφέρουμε τη φροντίδα που χρειαζόμαστε.
Το ίδιο ισχύει και στις σχέσεις μας με τους άλλους. Δεν χρειάζεται να αναλάβουμε τη θεραπεία των τραυμάτων τους ούτε να ανεχόμαστε συμπεριφορές που μας πληγώνουν. Μπορούμε, όμως, να δείχνουμε περισσότερη υπομονή και να προσπαθούμε να κατανοούμε τι μπορεί να βρίσκεται πίσω από μια έντονη αντίδραση. Με αυτόν τον τρόπο δεν παίρνουμε τα πάντα προσωπικά, περιορίζουμε τις παρορμητικές συγκρούσεις και δημιουργούμε περισσότερες πιθανότητες για ουσιαστικότερη επικοινωνία.
Τελικά, η θεραπεία των τραυμάτων που κουβαλά το «εσωτερικό παιδί» είναι προσωπική ευθύνη του καθενός. Η κατανόηση, όμως, μπορεί να γίνει ένα σημαντικό εργαλείο τόσο για τη δική μας αυτογνωσία όσο και για τον τρόπο με τον οποίο συνδεόμαστε με τους ανθρώπους γύρω μας.
0 Σχόλια
Αφήστε ένα σχόλιο